Hacım Sultan Türbesi Mimarisi

Sivaslı kazasına bağlı Hacım Köyü mezarlığının ortasındadır.Yapıtın üzerinde yapılış tarihini belli eden bir kitabe bulunmakta, çukur yapılıp boş bırakılmış, onun üstünde badananın üzerine Hicri 1223 tarihi boya ile geç devirdeyazılmıştır. Bu belki de yapıtın yapılış tarihi ile ilgilidir. Esas tarihin yazılı olduğu yer tamir sırasında kapatılmış, bu tarih tekrar yazılmış olabilir. Tarihin bulundugu yerdeki kireçlerin kazınarak altında esas tarihin aranması lazımdır. Çünkü bu tarih türbe kubbesinde bulunan kalem işleri ile aynı zamanı işaret etmektedir.

Türbenin dıştan görünüşü

Türbe sekizgen ana mekan ve önünde bulunan dikdörtgen giriş yerinden meydana gelmiştir. Giriş yerinin cephasinde yerden 1-1,5m. Yüksekliğindeki konsollar üzerinde oturan bir sivri kemer vardır. Bu kısmın üstünü tek aynalı tonoz örtmektedir. İçi tamamen, dış kısımları kısmen sarımtrak mermerlere kaplanmıştır. Türbe ana mekanın malzemesi ile ayrılık olması buranın sonradan yapıldığını düşündürmektedir.

Buradan basık kemerli bir kapı ile sekizgen türbe odasına geçilmektedir. Duvarlar düz ve badanalanmış üstü sekizgen pantantifle geçilen bir kubbe ile örtülmüştür.

Ana mekanın duvarları muntazam kesme kalker taşı ile yapılmıştır. Dışta temel üzerine iki sıra devşirme (başka binalardan toplama) taşlarla, üstü ise bir kalın,  bir ince taş sırası ile işlenerek duvar meydana getirilmiştir. Duvarların bitim yeri dışarıya taşkın bir sıra muntazam taş sırasıyla belli edilmiş, bundan sonra daha içten ve siyah taştan yapılmış kubbe kasnağı başlatılmış, kubbe ise kiremitle örtülmüştür.

Türbenin içinden bir görünüş

Bina oldukça sade yapılmış, kubbe ortasında ve pantantitlerde renkli, 19. yüzyıla ait kalem işleri görülmektedir. Ayrıca türbenin çıkıntı kısmının sol yan tarafında geometrik motifli mermer plaka konulmuş, kapı kilit taşınada simetrik iki palmet işlenmiştir.

Hacim Sultan Hazreti Pir’in üçüncü ulu halifesidir. Birlikte Horasan’dan Anadolu’ya geldikleri söylenir. Hz. Pir’in verdigi batin kiliç=tahta kiliç ile terbiye edici olarak görevlendirilmistir. Dogru yolda gitmeyenlerin terbiyecisi olmus. Çok kuvvetli er, gerçek sever, can gözü açik, manevî basamaklari atlayip yükselmis ünlü bir dervis payesine erismis. Kolu Açik Hacim Sultan, Pir’in kendisine sundugu tahta kilicin kesip kesmedigini denemek için, huzurdan çikinca, o sirada sakanin mutfaga su tasidigi katirin sirtina indirir. Katir iki parçaya bölünür. Olayi Hünkâr’a duyururlar. Hemen etkisini gösterir ve Hacim Sultan’in kollari tutulur. Yaptigi isi anlar ama is isten geçmistir. Öteki halifeler Hz. Pir’den himmet dilerler. “Onun kusuruna kalmayin.” diye yalvarirlar. Pir bagislayicidir, dilegi kabul eder. “Kolu açik olsun.” buyurur ve kollari açilir. Bu olaydan sonra da Hacim Sultan’a Kolu Açik Hacim Sultan adi verilir.

Kaynak: Her Yönüyle ilçemiz Sivaslı;1996